Gorivo u EU na rekordnom nivou: Za 50 litara benzina potrebno više od 200 KM
Cijene goriva u Evropskoj uniji dostigle su rekordne nivoe, a za prosječno punjenje rezervoara od 50 litara trenutno je potrebno izdvojiti više od 200 KM. Istovremeno, stručnjaci upozoravaju da pritisci na tržištu još nisu završeni, što znači da bi cijene mogle ostati visoke i u narednom periodu.
Prema posljednjim podacima Evropske komisije, litar benzina u Evropskoj uniji 14. septembra u prosjeku je koštao 2,06 eura, odnosno oko 4,03 KM. Prosječna cijena dizela iznosila je 2,15 eura po litru, odnosno približno 4,20 KM.
To znači da je za rezervoar od 50 litara benzina u prosjeku potrebno oko 103 eura, odnosno nešto više od 201 KM. Za istu količinu dizela vozači izdvajaju oko 108 eura ili približno 211 KM.
Riječ je o najvišim prosječnim cijenama otkako Evropska komisija prati ove podatke, odnosno od 2005. godine.
**Velike razlike među državama**
Prosjek Evropske unije prikriva velike razlike među državama članicama. Najjeftiniji benzin zabilježen je na Malti, gdje litar košta 1,34 eura, odnosno oko 2,62 KM, dok je najskuplji u Danskoj, sa cijenom od 2,56 eura ili nešto više od pet KM po litru.
Kod dizela je također zabilježena velika razlika. Na Malti litar košta oko 1,21 euro, odnosno 2,37 KM, dok cijena u Finskoj doseže 2,51 euro, približno 4,91 KM.
U navedene cijene uključeni su porezi.
**Rafinerijske marže dodatno povećavaju pritisak**
Jedan od faktora koji utiču na rast cijena jesu i veći troškovi prerade sirove nafte u gorivo. Prema procjenama stručnjaka Evropske centralne banke, rafinerijske marže na dizel mogle bi vrhunac dosegnuti tek u oktobru, zbog čega bi cijene goriva u EU mogle ostati na visokim nivoima i tokom narednih mjeseci.
Energetska inflacija u eurozoni u augustu je dostigla 14,3 posto, nakon 10,3 posto u julu, dok Evropska centralna banka dio tog povećanja povezuje upravo s rafinerijskim maržama i višim cijenama energenata.
Pritisak na evropsko tržište traje mjesecima, pod utjecajem poremećaja u snabdijevanju i geopolitičkih sukoba na Bliskom istoku.
Cijena referentne nafte Brent u jednom trenutku premašila je 126 dolara po barelu, dok je prije početka sukoba iznosila oko 72 dolara. Posljednjih dana cijena se zadržava iznad 100 dolara za barel.
Dodatnu neizvjesnost donose i problemi sa snabdijevanjem iz Saudijske Arabije. Nakon napada na važnu naftnu infrastrukturu pojavile su se informacije o otkazivanju ili odgađanju pojedinih isporuka evropskim rafinerijama.
Ukoliko cijene sirove nafte i troškovi prerade ostanu na sadašnjim nivoima, prostor za brži pad cijena goriva u Evropskoj uniji bit će ograničen. Za vozače to znači da bi visoki troškovi punjenja rezervoara mogli ostati jedan od značajnijih pritisaka na kućne budžete i u narednom periodu.
RTV Slon
